حمد الله مستوفى قزوينى

مقدمهء مصحح 33

ظفرنامه ( قسم الاسلاميه ) ( فارسى )

حاشيه و هم در متن ، ادامه يافته است . اين صفحه با عنوانى چنين آغاز شده است : « بقيّة الحاشية من شاهنامه « نامهء خسرو به قيصر روم » . در پايان كتاب هم پس از خاتمهء شاهنامه در آخرين ورق ( 779 ) با خطّ نسخ بسيار خوش كه نشان از هنرمندى كاتب دارد ، ابتدا با اشعارى در بخش متن صفحه به قلمى متوسّط و سپس در بخش انتهايى حاشيهء همان صفحه ( به قلمى ريزتر ) با مطالبى از سوى كاتب متن كتاب پايان مىپذيرد . اينك آن اشعار و مطالب : « بماناد جاويد اين شاهِ نَوْ * ز باغ مرادش جدا گشته خَوْ مباد ار بجز نيكيش هيچ كار * رساناد نيكى به دو كردگار پىِ مرد بَد از درش دور باد * ز عدلش جهان جمله معمور باد درين تخمه بادا هميشه شهى * مبادا ازين تخمه گيتى تُهى نگهدار بادا جهان آفرين * به هرجا كه باشد خداوند اين علّقه على سبيل الاستعجال أضعف عباد اللّه و احقر خلق اللّه تعالى و أحوجهم إلى عفوه و غفرانه محمود الحسينى غفر اللّه له و لوالديه و لجميع أمّة محمّد ، صلّى اللّه عليه و سلّم ، فى العشر الآخر رمضان المبارك افاض اللّه بركاتها ، سنة سبع و ثمانمائة بمدينة الأمان شيراز ، حماها اللّه تعالى من كيد العاندين ، و الحمد للّه ربّ العالمين . » . ب ) نسخه‌هاى نوشناخته : تقريبا در پايان كار تصحيح بخش‌هاى نخستين ( مجلّدات 1 و 2 كه پيش روى شماست ) قرار داشتيم كه چاپ فاكسيميله ( عكسى ) اى از نسخهء خطى ظفرنامه ( مورّخ 807 هجرى ) مضبوط در كتابخانهء موزهء بريتانيا به همّت مركز نشر دانشگاهى ايران و انتشارات آكادمى علوم اتريش آگاه شديم . از طريق پيشگفتار ممتّع استاد پژوهشگر جناب آقاى دكتر نصرت اللّه رستگار ، از وجود دو نسخهء بازشناختهء ديگر از ظفرنامهء حمد اللّه مستوفى آگاه شديم كه مع الأسف عمدهء راه را رفته بوديم . اگرچه آقاى دكتر رستگار هم ، باوجود امكانات موجود در اروپا ، به آن دو نسخه به طور مستقيم و عينى دسترسى نيافته‌اند ، ما اگر مطلع هم مىبوديم ، بنا به وضعيّتى كه بر كار تهيّهء عكس و ميكروفيلم ، آن هم از كشورهاى خارجى ، حاكم است ، گمان نمىرود كه چاره‌اى جز ادامهء راه ، به همان صورت پيشين و براساس همان نسخهء منحصربه‌فرد ( 807 هجرى موزهء بريتانيا ) مىداشتيم . البتّه جاى بسى اميدوارى است كه دست‌كم بنا به اطّلاعات منابعى كه آن دو نسخه را معرّفى كرده‌اند ، نسخهء مورد استناد ما در